സ്ഥാപനവും കല്ലായി വ്യാപാരവും

തേക്കും വിശ്വാസവും അറബിക്കാറ്റുമായി കുഞ്ഞിമുഹമ്മദ് ഹാജി ഒരു കുടുംബം കെട്ടിപ്പടുത്ത കഥ.

അറബ് ഉരുക്കൾ മലബാർ തേക്കിനായി നങ്കൂരമിട്ട കല്ലായി തടിമില്ലുകളിൽ ചെറിയ ദല്ലാളായാണ് കുഞ്ഞിമുഹമ്മദ് ഹാജി തുടങ്ങിയത്.

ഉരു ക്യാപ്റ്റൻമാരിൽ നിന്ന് അറബി വാക്കുകൾ പഠിച്ച അദ്ദേഹം കൈകൊടുത്തും ബിസ്മി ചൊല്ലിയും കച്ചവടം ഉറപ്പിച്ചു.

1911-ൽ കുഞ്ഞിപ്പാത്തുമ്മയെ വിവാഹം ചെയ്തപ്പോൾ അവരുടെ കുടുംബം സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ശേഖരവുമായി യുവദമ്പതികളെ സഹായിച്ചു.

തടിലാഭം ചെങ്കല്ലും തേക്കുമായി; 1915-ഓടെ കുറ്റിച്ചിറവീട് ഉയർന്നു.

കടം തിരിച്ചടച്ചതും തൊഴിലാളികൾക്ക് ന്യായമായി കൂലി നൽകിയതുമെല്ലാം രേഖപ്പെടുത്തിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കണക്കുപുസ്തകം കുടുംബം ഇന്നും സൂക്ഷിക്കുന്നു.